Nga Lutfi Dervishi
Tirana është qyteti ku edhe hapësira publike ka nevojë për mbrojtje nga vetë shteti. Duket si paradoks, por është realitet: aty ku ka më shumë hapësirë, liria ngushtohet me shirit skene policie dhe me fadroma.
Prej ditësh, lokalet në zonën e Arenës në Tiranë po përballen me vizita të njëpasnjëshme nga policia bashkiake, IKMT dhe strukturat e tjera me fanelë reflektuese.
Pamja sonte i kaloi kufijtë e çdo ironie: hapësira rreth Arenes u kthye në “skenë krimi” shiriti u shtri, policia u rreshtua dhe një fadromë zuri vendin e klientëve.
Po për çfarë bëhet fjalë?
Për një hapësirë që:
- Nuk pengon askënd; këmbësorët ecin, bizneset punojnë, qytetarët gëzojnë.
- Hapësirë që ka marrë vlerë jo falë bashkisë, por falë investimeve të vetë bizneseve.
- Është hapësirë në sajë të se cilës jetojnë lokalet sepse hapësira brenda është sa një kuzhinë garsoniere.
- Bashkia vetë përfiton nga taksat për këto sipërfaqe.
Sigurisht, hapësira publike është për qytetarët, jo për ta zaptuar. Por kur qytetarët janë vetë aty, duke konsumuar, duke shijuar qytetin, duke e kthyer në pikë atraktive, atëherë ky nuk është uzurpim, por jetë urbane.
Sigurisht që çdo shesh pallati është pronë e banorëve dhe jo e uzurpatoreve, por duhet dikush te kujtohet që në këtë stinë zjarresh nuk duhet që bashkë me të thatin të digjet dhe i njomi.
Fatkeqësisht, në vend të një rregullimi racional, ndërhyhet me brutalitet. Ndaj pamjet nga Arena sot i bënin turistët të pyesnin me sinqeritet:
“Po xhirohet ndonjë film këtu”?
Kur në një vend te qete ka më shumë efektivë policie sesa në një protestë, pyetja është: a duam të kemi qytet me jetë e rregull apo qytet vetëm me rregull?
